Myśląc o Ubogich: …„Laudato Si” oczami Siostry Miłosierdzia

Ogłoszona niedawno Encyklika Papieża Franciszka zawiera wiele treści bliskich Siostrom Miłosierdzia oraz wszystkim, którzy żyją charyzmatem św. Wincentego i św. Ludwiki. Pochylmy się nad niektórymi punktami papieskiego dokumentu widzianego oczami Siostry Miłosierdzia.

W Statutach Zgromadzenia czytamy:

[Siostry] przekonane, że zasoby ziemi stanowią wspólne dziedzictwo, popierają odpowiedzialne korzystanie z bogactw naturalnych i sprawiedliwy podział dóbr. (S 8d)

Encyklika w jednym z paragrafów mówi:

WealthandPoverty_2_500pxŚrodowisko jest dobrem publicznym, mieniem całej ludzkości i wszyscy są za nie odpowiedzialni. (95) W tym samym punkcie Papież cytuje biskupów Nowej Zelandii, którzy przypominają, że „dwadzieścia procent ludności świata zużywa zasoby tak bardzo, że okrada kraje biedne oraz przyszłe pokolenia z tego, czego potrzebują do przetrwania”.

Statuty Sióstr Miłosierdzia wzywają do świadomego używania dóbr i zasobów ziemi:

hands-around-earthSiostry dokonują często indywidualnie i wspólnotowo rewizji życia dla rozpoznania swoich rzeczywistych potrzeb, sposobu użytkowania dóbr materialnych i zasobów ziemi, przyjętego stylu życia oraz obowiązków dotyczących sprawiedliwości i miłości. Jest to sposób dla zachowania ducha i praktyki ubóstwa. (S. 16a)

Powyższe zestawienie skłania mnie do następującej refleksji: Jaki powinien być styl mojego życia, by moje używanie dóbr ziemi nie okradało Ubogich ze środków koniecznych im do przetrwania?

Ojciec Święty z prostotą, ale i z mocą przypomina, że wszyscy na tej planecie jesteśmy połączeni; że każdy z nas powinien troszczyć się o drugiego, zwłaszcza o najmniejszych. Bardzo wyraźna jest najwyższa troska Papieża o Ubogich, o czym zresztą sam mówi:

Jednym z głównych tematów przenikających całą Encyklikę jest „ścisła więź między ubo­gimi a kruchością naszej planety, przekonanie, że wszystko na świecie jest ściśle ze sobą powiązane…” (16)

Burundi (1)Ten świat ma poważny dług społeczny wobec ubogich, którzy nie mają dostępu do wody pitnej, gdyż jest to odmawianie im prawa do życia zakorzenionego w ich niezbywalnej godności. (30)

„Zarówno wspólne doświadczenia życia codziennego, jak badania naukowe wskazują, że najpoważniejsze skutki wszystkich przestępstw przeciwko środowisku znoszą ludzie najubożsi”. (48, cytat wypowiedzi Konferencji Episkopatu Boliwii)

Jeśli nie uznaje się w samej rzeczywistości znaczenia człowieka ubogiego, ludzkiego embrionu, osoby niepełnosprawnej – by podać tylko kilka przykładów – trudno będzie usłyszeć wołanie samej przyrody. Wszystko jest ze sobą połączone. (117)

Wincentyńska tradycja jest bardzo jasna w swej opcji na rzecz uznania godności każdej osoby, niezależnie od jej poziomu życia:

“Bóg powiedział każdemu, abyśmy troszczyli się o drugich jako członkowie jednego mistycznego ciała.” (św. Wincenty a Paulo)

Tanzania_13641511“Powołanie wasze zobowiązuje was do opiekowania się wszelkiego rodzaju osobami, bez żadnej różnicy: mężczyznami, kobietami i dziećmi, ogólnie mówiąc, wszystkimi Ubogimi, którzy was potrzebują.” (św. Wincenty a Paulo)

Papież Franciszek wzywa nas nie do czego innego:

[…] nie możemy dziś nie uznać, że prawdziwe podejście ekologiczne zawsze staje się podejściem społecznym, które musi włączyć sprawiedliwość w dyskusje o środowisku, aby usłyszeć zarówno wołanie ziemi, jak i krzyk biednych. (49)

Każdy projekt ekologiczny powinien włączać perspektywę społeczną, uwzględniającą prawa podstawowe osób najbardziej społecznie upośledzonych. (93)

Bogaty i ubogi mają jednakową godność… (94)

Ponownie czuję się zaproszona do postawienia sobie pytania: W jaki sposób styl mojego życia odzwierciedla moje przekonanie o równej godności bogatych i ubogich?

Konstytucje Sióstr Miłosierdzia mówią:

„Siostry Miłosierdzia troszczą się nieustannie o rozwój całej osoby we wszystkich wymiarach jej istnienia. Dlatego słuchają uważnie swych braci i sióstr, aby dopomóc im do uświadomienia sobie ich własnej godności, by stali się sprawcami swej promocji. … Angażują się na płaszczyźnie społecznej, by zmieniać niesprawiedliwe struktury rodzące ubóstwo.” (K. 24e)

Encyklika skłania do nawrócenia, do nowego sposobu życia. Czy jestem gotowa i chętna do wybierania zgodnie z moimi przekonaniami?

Serce Siostry Miłosierdzia wzrusza się, gdy słyszy Papieża wzywającego świat do uznania godności ludzi żyjących w ubóstwie:

GrazW aktualnej sytuacji społeczności świata, w którym istnieje wiele nierówności, a coraz więcej osób jest odrzucanych, pozbawianych podstawowych praw człowieka, zasada dobra wspólnego, jako logiczna i nieunikniona konsekwencja, przekształca się natychmiast w apel o solidarność i opcję preferencyjną na rzecz ubogich. Opcja ta domaga się wyciągnięcia konsekwencji z powszechnego przeznaczenia dóbr ziemi, jak starałem się to wyrazić w adhortacji Evangelii Gaudium, wymaga, by nade wszystko mieć przed oczyma ogromną godność ubogiego w świetle najgłębszych przekonań wiary. Wystarczy obserwować rzeczywistość, aby zrozumieć, że ta opcja jest obecnie podstawowym wymogiem etycznym dla skutecznej realizacji dobra wspólnego. (158)

Uczyńmy naszą własną Chrześcijańską Modlitwę umieszczoną w zakończeniu Encykliki:

Chrześcijańska modlitwa wraz ze stworzeniem

Chwalimy Cię, Ojcze, wraz ze wszystkimi stworzeniami, które wyszły spod Twojej wszechmocnej ręki. Twoje są i pełne są Twojej obecności i Twojej czułości. Pochwalony bądź, Panie!

Picture1Jezu, Synu Boży, wszystko przez Ciebie zostało stworzone. Kształtowałeś się w łonie Maryi, stałeś się częścią tej ziemi i oglądałeś ten świat ludzkimi oczyma. Dziś żyjesz w każdym stworzeniu w Twojej chwale Zmartwychwstałego. Pochwalony bądź, Panie!

Duchu Święty, który swoim światłem kierujesz światem ku miłości Ojca i towarzyszysz jękom stworzenia, Ty żyjesz także w naszych sercach, by nas pobudzać ku dobru. Pochwalony bądź, Panie!

Panie Boże w Trójcy Jedyny, piękna Wspólnoto nieskończonej miłości, naucz nas kontemplowania Ciebie w pięknie wszechświata, gdzie wszystko mówi nam o Tobie. Rozbudź nasze uwielbienie i wdzięczność za każdą istotę, którą stworzyłeś. Obdarz nas łaską poczucia się wewnętrznie zjednoczonymi ze wszystkim, co istnieje.

Boże miłości, ukaż nam nasze miejsce w tym świecie jako narzędzi Twojej miłości dla wszystkich istot tej ziemi, bo żadna z nich nie jest przez Ciebie zapomniana. Oświeć posiadających władzę i pieniądze, aby nie popadli w grzech obojętności, aby miłowali dobro wspólne, wspierali słabych i opiekowali się światem, w którym żyjemy. Ubodzy i poor of the earth crying outziemia wołają: Panie, obejmij nas swą mocą i światłem, abyśmy chronili wszelkie życie, przygotowali lepszą przyszłość, aby nadeszło Twoje Królestwo sprawiedliwości, pokoju, miłości i piękna. Pochwalony bądź, Panie!

Amen.